‘Wanneer zoiets voorvalt, is men als mens en vader opgelucht dat het niet aan een thuisadres geschiedde,’ reageerde advocaat Christian Clement nadat een onbekende in de nacht van 2 april een brandbom tegen de gevel van zijn advocatenkantoor Studio Legale had gegooid. De politie kon nog geen daders vatten, maar kijkt in de richting van het drugsmilieu. De aanslag bij Studio Legale maakte geen gewonden, maar deed het hele advocatenkorps-opschrikken: gaan we in België Amsterdam achterna, waar een advocaat werd vermoord in opdracht van het drugsmilieu?
‘Dat is helaas iets waar we rekening mee moeten houden,’ zegt Kris Luyckx, die cliënten vertegenwoordigt in zowat alle grote drugszaken.
KRIS LUYCKX «De risico’s komen met het cliënteel, dat vaak tot het uiterste wil gaan om zijn business veilig te stellen en uit de handen van het gerecht te blijven. Sinds de moord op advocaat Derk Wiersum in Nederland treden magistraten in drugszaken daar alleen nog anoniem op. En Antwerpen volgt: de namen van onderzoeksrechters worden meer en meer afgeschermd in de dossiers en de namen van tolken zijn vervangen door nummers. Maar je kunt als advocaat moeilijk met een zak over je hoofd gaan pleiten.»
Liliane Verjauw, de éminence blonde van de Antwerpse balie, ondervond al in de jaren 90 hoe het voelt om in het vizier van het drugsmilieu te lopen, toen haar auto in brand werd gestoken en ze kogels in haar brievenbus vond.
LILIANE VERJAUW «Ik heb me toen, net als Christian Clement vandaag, niet laten intimideren en ben mijn job met dezelfde passie blijven doen. Het cliënteel is sindsdien wel veel harder geworden. Vroeger waren het patserkes met wie je nog eens kon lachen. Nu is het maffia. Ik heb gezien tot wat die kerels in staat zijn: ik was advocaat van de familie van een man die op gruwelijke wijze is doodgemarteld door zijn kompanen omdat ze dachten dat hij drie kilo coke had gestolen. Drie dagen lang werd hij vastgehouden en bewerkt met hamer en boksbeugel, schroevendraaier en kokende olie, tot hij bezweek.»
‘Als advocaat moet je uitkijken dat je niet per toeval in de klappen deelt,’ zegt strafpleiter Ergün Top, die cliënten heeft in alle echelons van de drugshandel, van kleine dealers tot grotere Dubai-jongens.
ERGÜN TOP «Twee jaar geleden verdedigde ik een man die in de haven werkte en bij een grote drugstrafiek werd verdacht. Hij vroeg bij hem thuis langs te komen om zijn zaak te bespreken, omdat hij met een enkelband in voorhechtenis zat. Zoiets deden we alleen als het echt niet anders kon. Zijn appartement keek uit op een viaduct. We grapten nog dat het gevaarlijk was, want dat ze hem van alle kanten onder schot konden nemen.
»De volgende dag belde hij me in paniek: drugscriminelen hadden hem willen ontvoeren, in pure commandostijl, maar hadden de verkeerde meegenomen – zijn buurman leek fysiek nogal op hem. Toen ze ontdekten dat ze zich vergist hadden – omdat hun slachtoffer geen enkelband droeg – was hij al zwaar toegetakeld.
»Dat was schrikken, ook voor ons: wat zou er gebeurd zijn als ze de avond voordien waren gekomen, toen ik er met mijn medewerkster was? De ontvoerders zijn nog teruggekomen voor mijn cliënt, maar werden door de politie opgewacht. Sindsdien gaan we nooit meer bij cliënten thuis. Voor onze eigen veiligheid. Die man is trouwens naar het buitenland gevlucht, omdat hij voor zijn leven vreesde.»
CHAMPAGNE DRINKEN
Een mijnenveld, zo omschrijven drugsadvocaten hun job, en dat op meer dan één manier. Want naast het drugsgeweld zijn er ook de verleidingen: het snelle geld, de Rolexen, de feestjes in Dubai en de sportzakken met cash waar niet elke strafpleiter aan kan weerstaan. Sinds de kraak van de versleutelde berichtendienst Sky ECC kwamen minstens zes togadragers in opspraak omdat ze te dicht bij hun drugscliënten stonden en met hun hand in de honingpot werden betrapt.
‘Er gaat natuurlijk gigantisch veel geld in die wereld om,’ zegt strafpleiter Mounir Souidi, die vaak cliënten verdedigt die hogerop staan in de drugsketen.
MOUNIR SOUIDI «Een havenarbeider die een container met een cokelading op de juiste plaats klaarzet, krijgt daar al een bedrag met zes cijfers voor. De omzet van synthetische drugs was vorig jaar even groot als de jaaromzet van Albert Heijn. Dat zijn duizelingwekkende bedragen. Voor criminelen die worden gepakt, staat er veel op het spel, want de straffen zijn veel zwaarder geworden – tot twintig jaar voor kopstukken. De risico’s die ze nemen zijn veel hoger, de bedragen die ze daarvoor krijgen ook. Een advocaat die een scheve schaats wil rijden, kan dus ook meer eisen.»
Een dag na de aanslag bij Christian Clement werd de jonge Antwerpse advocaat Jawad H. (32) veroordeeld tot drie jaar cel omdat hij informatie uit lopende gerechtelijke strafdossiers aan het criminele milieu doorspeelde, advocaten voor opgepakte bendeleden regelde en boodschappen doorgaf aan hun kompanen. ‘Als je iets wil weten zeg maar hè bro – tranquille voor u doe ik da,’ schreef hij in een Sky-bericht aan een drugscrimineel.
‘Cliënten mogen me bij de voornaam noemen, maar geen ‘bro’. Ik ben hun broer niet, en ook niet hun vriend’
Zijn kantoorgenoot Sahil Malik (33) liet zich voor zijn illegale diensten aan een drugsbende betalen met cash geld in sportzakken, en af en toe een Rolex. Hij werd eind 2023 veroordeeld tot vijf jaar cel, maar ging in beroep.
Beide heren hadden niet de voorbeeldigste mentor: ze zaten op het kantoor van de flamboyante Pol Vandemeulebroucke (61), die zijn toga in 2022 aan de wilgen hing na een veroordeling in een drugsonderzoek. In het arrest was sprake van nachtelijke ontmoetingen met drugsbonzen die hij thuis uitnodigde om champagne te drinken. Hij wordt ook vervolgd in het internationale dossier-Kriva Rochem rond drugsbaron Flor Bressers, aan wie hij als advocaat hand-en-spandiensten zou hebben geleverd. Intussen lijkt hij helemaal de stap naar de overkant te hebben gezet: eind 2024 werd hij als verdachte aangehouden in een onderzoek naar een coketrafiek uit Zuid-Amerika.
En daar stopt het lijstje niet. In het grote Costa-proces in Tongeren – dat na een wraking van de rechters voor onbepaalde tijd is uitgesteld – worden twee advocaten vervolgd wegens hun diensten aan de drugsmaffia.
Een verrassende naam is die van de bekende strafpleiter Jorgen Van Laer. Die bekende dat hij in 2020 aan een zware cokeverslaving leed. Hij zou drugscriminelen in Dubai hebben geadviseerd hoe ze geld konden witwassen. Er komt nog een proces, waar de advocaat zich voor het eerst zal uitspreken over de beschuldigingen.
Het federaal parket wil hem ook vervolgen wegens poging tot oplichting. Van Laer had de al genoemde Bressers doen geloven dat hij een magistraat van Cassatie kon omkopen om een veroordeling ongedaan te maken. Van Laer zei dat hij zich onder invloed van drugs had laten verleiden tot grootspraak.
TOP «Eerlijk? Zo’n grote verrassing waren al die arrestaties niet voor de inner circle van strafadvocaten. Wij horen de verhalen van onze cliënten. In het milieu weten ze heel goed bij wie ze wat kunnen krijgen.
»Als zo’n advocaat uit het circuit verdwijnt, krijg je heel snel voorstellen van hun voormalige cliënten om ‘samen te werken’. Dat houdt onder meer in dat het milieu je aanduidt om bepaalde leden van een drugsorganisatie te verdedigen, om dan informatie uit het lopende onderzoek door te spelen. Zo’n gesprek is bij mij heel snel afgelopen.»
FEESTJES IN DUBAI
HUMO Hoe begint dat, zo’n ‘samenwerking’?
TOP «Met cadeautjes en uitnodigingen. Ze proberen je heel gewiekst in te palmen. Het afgelopen jaar heb ik, zonder overdrijven, vier keer een al geboekt ticket naar Dubai geweigerd. ‘Er is een feestje, je komt toch?’ Sorry, maar ik ga niet met de cliënt naar Dubai.»
HUMO Waarom niet?
TOP «Er moet een duidelijke afstand blijven. Ik ga voor mijn cliënten door het vuur, maar ik ga niet met hen op stap, niet met hen eten, ik ga hen nooit omhelzen. Ze mogen me bij mijn voornaam noemen, maar geen bro. Ik ben hun broer niet, en ook niet hun vriend.
»Cadeaus aanvaard ik niet. Ze zijn hier eens een Rolex komen afgeven als beloning voor een mooie zaak. Ik heb gezegd dat ze die meteen weer konden komen ophalen. Aanbiedingen voor vakanties in zonnige oorden sla ik af. Een villa in Spanje, een jacht in Marseille: het wordt me bijna wekelijks voorgesteld. Als je dat aanvaardt, gaat het almaar verder, en op den duur kun je geen nee meer zeggen.»
HUMO Is je ooit een sporttas met cash toegeschoven?
TOP «Twee keer zelfs. Eén keer vroeg een cliënt om de tas voor hem te bewaren, omdat hij moest onderduiken. We mochten er een royale greep uit doen – en dan heb ik het over meer dan 100.000 euro. ‘U bent de enige die ik vertrouw,’ zei die man. We hebben hem vriendelijk verzocht om de tas weer mee te nemen. Als je daarmee begint, ben je echt één van hen.»
HUMO Wat willen ze van jou?
TOP «Ze willen allemaal hetzelfde: inzage in het strafdossier. Misdaadorganisaties willen weten wat je cliënt aan de politie heeft verklaard. Ze willen controle: er mag niks naar de bazen leiden. Als je de informatie niet geeft, zetten ze je cliënt onder druk om van advocaat te wisselen. En die heeft niets in de pap te brokken, want de organisatie betaalt. Soms wordt het ons koudweg gemeld via WhatsApp: ‘Geef ons de informatie of we nemen een andere advocaat.’ Zo ben ik al cliënten verloren die we al jaren kenden, wier echtscheiding we bijvoorbeeld hadden gedaan.
»Ik werk al 28 jaar aan de balie en heb genoeg cliënten, maar voor jonge advocaten kan het verleidelijk zijn om toe te geven in ruil voor nieuwe klanten. Antwerpen is een magneet voor strafpleiters, want hier zitten de spannende zaken. De concurrentie is moordend. Drugscriminelen weten dat ook, en spelen de advocaten tegen elkaar uit.»
TWEE ZAKJES COKE
Eén van die jonge wolven is Nathalie Van Sande (32), die de knepen van het vak leerde bij Liliane Verjauw, en inmiddels haar rechterhand is geworden.
‘Ik trok wel grote ogen, de eerste keer dat ik een Rolex aangeboden kreeg,’ vertelt Van Sande. ‘Maar zoals je ziet, hou ik niet zo van blingbling.’
NATHALIE VAN SANDE «Het eerste wat ik heb moeten leren, is om de vragen van drugscriminelen naar informatie uit het strafdossier af te blokken. Ze proberen werkelijk alles: een Chanelhandtas, een dikke enveloppe… Soms verschijnen ‘familieleden’ op kantoor, inclusief de huilende eega, om je de pieren uit de neus te vragen. Maar je voelt al snel dat er iets niet pluis is. Over de inhoud van een dossier mogen wij sowieso alleen met de cliënt zelf praten. Ook aan de familie mogen we niks vertellen.
»Ze hebben me al een paar keer cocaïne op kantoor aangeboden. Een grammetje of twee, als ‘bonus’. Met de boodschap dat er meer kan volgen. Zo luizen ze jonge advocaten erin.»
HUMO Waarom is dat strafdossier zo belangrijk voor hen?
VERJAUW «Drugsbendes willen weten welke elementen het gerecht tegen hen heeft, waar het onderzoek naartoe gaat en wie er nog gearresteerd gaat worden. Ze willen achterhalen hoeveel coke de politie in beslag heeft genomen, en in welke containers. Het gebeurt weleens dat een luitenant een deel van de lading achteroverslaat, en beweert dat de politie het in beslag heeft genomen. De top van de organisatie wil dan controleren of ze niet geript zijn. Er zijn ook criminelen die zelf de drugs hebben gestolen en willen dat je het gerucht helpt te verspreiden dat ze in beslag zijn genomen, zodat ze die ongestoord kunnen doorverkopen.»
VAN SANDE «Bij kleinere dealerdossiers wil de concurrentie soms de klantenlijsten met de gsm-nummers van gebruikers bemachtigen.»
VERJAUW «Ik heb weleens telefoon uit Dubai gekregen met de vraag of ik een bepaalde verdachte in de gevangenis wilde gaan bezoeken, omdat ze inzage wilden in het dossier. Als je toegeeft aan zulke vragen, blijven ze komen, want dat gaat als een lopend vuurtje rond. Zo word je op den duur hun speelbal.»
SOUIDI «In mijn beginjaren hebben ze mij ook getest. Iemand maakte een afspraak onder een valse naam en valse voorwendselen, voor een vechtpartij of zo. Als die dan voor je op kantoor zat, bleek plots dat hij voor iets heel anders kwam. ‘U staat meneer X bij in een drugsdossier. Kunt u een boodschap doorgeven?’ Of: ‘U krijgt 10.000 euro van mij voor een kopie van het strafdossier.’ Bij mij duurt zo’n gesprek drie seconden, maar als je papierwinkel minder draait, kan ik me voorstellen dat je daar eens over nadenkt.»
HUMO 10.000 euro voor een strafdossier? Een koopje, nee?
SOUIDI «Dat was twintig jaar geleden. Vandaag is dat misschien 30.000 euro, of zelfs meer. Ik krijg er zelf geen vragen meer over, want ze weten dat ze bot vangen.»
LUYCKX «Bij mij proberen ze het ook niet meer. Eén van de mooiste complimenten die ik ooit heb gekregen, kwam van zo’n zware jongen. ‘Ik gebruik u om het dossier te analyseren en om te pleiten,’ zei hij. ‘Voor alle andere dingen heb ik een andere advocaat.’
»Sommigen gaan wel ver om hun cliënt ter wille te zijn. Een collega vertelde me eens dat hij was benaderd door een confrater die hem een riant bedrag aanbood om ervoor te zorgen dat zijn cliënt zijn verklaringen over een medebeklaagde introk. Het ging over enkele honderdduizenden euro’s. En nee, die collega is er niet op ingegaan.»
HUMO Onlangs werd een jonge strafpleiter op heterdaad betrapt toen hij cocaïne kocht van een dealer, achter de hoek van het justitiepaleis.
VERJAUW «Veel stommer kan het niet, hè.»
HUMO Het cliché zegt dat strafpleiters grote cokegebruikers zijn.
VERJAUW «Heel mijn wandelstok zit vol coke, als je sommigen mag geloven. Mijn haar mogen jullie best onderzoeken, hoor, ik heb niets te verbergen.»
LUYCKX «Ik weet dat ze dat ook over mij vertellen. Ik vraag me af waar ze het halen. Ik heb niet eens zin cocaïne te proberen: ik kan er niet tegen om de controle te verliezen. Je kunt je heel moeilijk verdedigen tegen die achterklap. Misschien moet ik maar zelf het bewijs leveren. Als de HUMO-redactie erop staat, mogen jullie een haarstaal komen halen.»
HUMO Hoe is de omgang met drugscriminelen? Het is toch een categorie apart in jullie cliënteel?
VERJAUW «O ja, bij wie levensdelicten of zedenfeiten heeft gepleegd, zie je veel meer zielenleed en problemen. Drugscriminelen beschouwen zichzelf als zakenmannen. Ze zijn trots dat ze in drugs doen en gedragen zich soms als Hollywoodsterren. Sommige advocaten nemen die sterrencultus over – als je met de hond slaapt, krijg je zijn vlooien (lacht).
»Er zitten slimme en sympathieke jongens bij, met wie je jaren onderweg bent en je een goede verstandhouding hebt. Maar de meesten zijn vreselijk arrogant, zeker de kleintjes. Ze wanen zich Pablo Escobar, en denken dat de rechtbank, de politie én de advocaten snullen zijn.»
LUYCKX «De grotere jongens zijn veel professioneler en werken met de nieuwste technologieën. Ze worden ook almaar jonger. Als je 30 bent, kun je het al hebben gemaakt in het milieu, en binnen zijn. Je begint als minderjarige met brandbommen te gooien of pakjes te verkopen op je step. Als je geluk hebt, kun je zelf al eens een kilo kopen – de prijs staat momenteel historisch laag: 14.000 tot 15.000 euro per blok. Vroeger was dat meer dan het dubbele, terwijl de straatprijs van een gram cocaïne al twintig jaar dezelfde is: 50 euro.
»Zo’n kilo levert je op straat zes keer je aankoopprijs op. Ik heb zo verschillende kleine dealers zien doorgroeien tot jongens die nu in Dubai zitten. Of in de gevangenis.»
HUMO In de film ‘Patsers’, over de Antwerpse drugsmaffia, valt in bijna elke zin het woord ‘fuck’. Praten ze zo tegen jullie?
SOUIDI (lacht) «Dat valt wel mee. Je hebt cliënten die paranoïde zijn, heel veel herhalen en veel stopwoordjes gebruiken – ‘Begrijp je me?’ na elke zin. Of ze krijgen tics: met de ogen knipperen, of met hun tong over de lippen gaan omdat ze een droge mond hebben. Het is niet altijd zo’n glamoureus leven.
‘Misschien zou het al helpen als je de namen van gebruikers publiek maakt. Ook van de advocaten, de chirurgen, de BV’s en de politici’
»De mannen die in Dubai op het strand liggen, staan wat hoger op de criminele ladder en zijn meestal aangenamer om mee te werken. Ze kunnen inschatten wat je voor hen doet en wat je strategie is. Die gesprekken zijn vaak heel kort. Tijd is geld – niet alleen voor mij, maar ook voor hen.»
HUMO Vertellen ze jullie wat ze op hun kerfstok hebben?
VERJAUW «Soms zijn ze openhartig, maar we stellen weinig vragen. De meesten liegen toch. We lezen het strafdossier, want dat is wat telt. Als we daar hiaten zien, beginnen we door te vragen.»
SOUIDI «Ik had ooit een cliënt die een overval had bekend. Achteraf bleek dat zijn broer het had gedaan. Ze spelden je op de mouw wat ze willen.»
HUMO De laatste advocaat van de Nederlandse drugsbaron Ridouan Taghi zei in een interview dat hij commentaar had gekregen van een gangstercliënt omdat zijn horloge niet duur genoeg was. Krijgen jullie soms kledingadvies?
SOUIDI «Dat vond ik zo’n flauwekul! Die advocaat is een nieuw horloge gaan kopen. Dat ga ik echt niet doen – ik draag trouwens geen horloge. We zijn geen hoeren, hè.
»Die advocaat zit nu zelf in de cel op verdenking van hand-enspandiensten aan Taghi. Het is al de derde advocaat op rij die wordt verdacht.»
VERJAUW «Ze durven weleens een opmerking te maken over mijn horloge, eentje van 175 euro. ‘Zou een Rolex je niet beter passen?’ Maar dat interesseert me niet.»
HUMO Maken jullie soms vrienden?
VERJAUW «Nee. Als vrouw is dat ook moeilijker: het is een ongelooflijke machowereld. Er zijn wel mannelijke collega’s die op stap gaan met hun cliënten, of samen gaan boksen. Dan zit je letterlijk in het spierballengerol.»
SOUIDI «Ik boks op een bescheiden niveau, als uitlaatklep, maar nooit met mijn cliënten. En ik heb er evenmin vrienden. Op zich is er me niks aan gelegen met een goede cliënt iets te gaan eten, maar ik doe het niet omdat ik er geen tijd voor heb. De zakenadvocatuur zit voortdurend op restaurant. En met alle respect, dat is niet altijd een beter cliënteel.
»Ik ben zelfs nog nooit in Dubai geweest. Als ik wil, kan ik er zo naartoe, maar het is nog nooit echt nodig geweest. Je kunt ook zaken met je cliënt bespreken via de digitale weg.»
LUYCKX «Ik ga al naar Dubai sinds 2003, ik heb er ook veel cliënten in de diamantsector. Als verdachten met het parket willen onderhandelen over hun straf in ruil voor een schuldbekentenis, kun je dat niet via Teams doen. Maar dat gebeurt altijd in een professionele context. Ik kan de keren dat ik met een drugscliënt ben gaan eten op één hand tellen, en ik ben 31 jaar bezig.»
JURIDISCHE TOVENAARS
HUMO Word je als jonge strafpleiter vaker onder druk gezet, meester Van Sande?
VAN SANDE «Ik heb weleens een zware jongen voor me gehad die dreigende taal sprak en bijna met zijn vinger in mijn neus zat. Gelukkig belde net de volgende cliënt aan, een uit de kluiten gewassen kerel die ik snel heb binnengelaten. »Cliënten denken dat ze je alles kunnen vragen als ze wat geld op tafel gooien. Maar wij zijn geen juridische tovenaars die bewijzen kunnen laten verdwijnen. Soms zie je in één oogopslag in het dossier dat ze tegen minstens zes maanden voorhechtenis aankijken, maar dat willen ze niet horen.
»Je hebt dan twee keuzes. Of je vertelt hun de waarheid, met het risico dat ze naar een andere advocaat gaan. Of je doet hun valse beloftes, met het risico dat je later een bende zware jongens over de vloer krijgt die het geld komen terugeisen omdat ze niet tevreden zijn met het resultaat.»
HUMO Gebeurt dat soms?
VERJAUW (knikt) «Er zijn advocaten die dingen beloven die ze nooit kunnen waarmaken, en daar astronomische bedragen voor vragen. Als hun drugscliënten dat beseffen, kunnen ze daar niet mee lachen.
»Wij vragen geen riante erelonen, want dan maak je het voor jezelf wel heel gevaarlijk. Als je een groot bedrag vraagt, van 30.000 tot 100.000 euro, dan moet daar een prestatie tegenover staan. Als je dat niet kunt waarmaken, krijg je rommel. Je weet op voorhand dat die mannen er tot hun nek in zitten en dat je ze toch niet vrij gaat krijgen. Je kunt weleens uitstel bekomen of een rechter wraken, maar uiteindelijk vliegen ze toch in de lik.
»Ik heb geen zin om de hele tijd over mijn schouder te moeten kijken. Dan werk ik liever pro Deo. Veel van die kerels kunnen toch niet betalen, alle glamoureuze verhalen ten spijt. Ze brassen al hun geld direct op en geven het uit aan een dure sportkar of Louis Vuitton-kleren. En dan blijft er niks meer over voor hun advocaat. De grote drugsbarons doen het wat verstandiger, maar voor dat soort dossiers bedank ik. Die bezorgen je te veel hoofdpijn.»
SOUIDI «Als iemand tijdens de eerste consultatie zegt: ‘Geld is geen probleem,’ weet je dat geld een probleem wordt. Ik vraag altijd een voorschot, en als er niet betaald wordt, begin ik er niet aan. Voor de rest werken we met een uurtarief.»
LUYCKX «Er zijn advocaten die een fenomenaal groot bedrag afspreken en daar de hele zaak voor doen. Doe ik nooit. Je moet als advocaat altijd uit een zaak kunnen stappen, en dat is heel moeilijk als je zulke grote bedragen ontvangt – vaak cash en waarvan de herkomst heel onduidelijk is. En je cliënt moet altijd afscheid kunnen nemen van jou als hij niet tevreden is.»
HUMO Zou dat een reden kunnen zijn om een granaat bij een advocatenkantoor binnen te gooien?
LUYCKX «We weten niet zeker of de aanslag bij Christian Clement uit het drugsmilieu komt. Het kan een kleine garnaal zijn die niet tevreden was en zich heeft laten inspireren door andere granaataanslagen. Het kan intimidatie zijn. Of een waarschuwing, omdat je cliënt belastende verklaringen aflegt over iemand anders. Als advocaat hoef je daarvoor niks verkeerds te doen. Uit wat in Nederland is gebeurd, heb ik geleerd dat een cliënt uit het zwaardere milieu je grootste vijand kan worden.»
BOTER OP HET HOOFD
HUMO Al die advocaten die tegen de lamp lopen: niet echt bevorderlijk voor het imago van de strafpleiter.
LUYCKX « Er zijn 3.000 advocaten in Antwerpen, en er zijn er nog altijd 2.990 die zich wél aan de regels houden. Als je een zwak moment hebt, of je gaat door een moeilijke periode, ben je natuurlijk veel kwetsbaarder. Onder die toga zitten ook maar mensen met hun eigen verhaal.
»Soms worden advocaten ook onterecht verdacht, omdat een cliënt hen erin heeft geluisd. Je moet constant uit je doppen kijken: wie contacteert je, wie betaalt je? Je wordt vaak betaald door een familielid of een vriend, want je cliënt zit in de cel. Als achteraf blijkt dat iemand van de misdaadorganisatie was, krijg je problemen. Dat is al collega’s overkomen. Het parket speelt het ook erg hard. Onlangs zei een magistrate me: ‘Ik wil al die advocaten met boter op hun hoofd eruit.’ Dat zegt veel over hoe sommige magistraten naar de advocatuur kijken.»
HUMO In die context moet je dan met het parket onderhandelen voor drugscriminelen die een deal willen sluiten in ruil voor een bekentenis en een smak geld. Dat wil niet echt vlotten.
LUYCKX «Zo’n deal is nog maar in één kleine zaak gelukt, voor een havenarbeider. Ik heb onderhandeld voor een drugscrimineel die tot een miljoen euro wilde betalen, maar dat is niet doorgegaan. Politiek is die boodschap moeilijk verkoopbaar, terwijl het de staatskas toch veel kan opbrengen en de gevangenissen kan ontlasten. In Nederland worden elke dag procesafspraken gemaakt in drugszaken. Ik heb dat ook al gedaan voor een cliënt. Heel transparant, efficiënt en tot tevredenheid van iedereen, vooral van de staatskas. Ik ben een grote voorstander van zo’n onderhandelde justitie.»
SOUIDI «Veel mensen in Dubai willen graag terugkomen. Als ze een deal konden maken, zouden ze dat wel doen. Maar in België is het voor hen heel moeilijk onderhandelen met het parket, terwijl fraudeurs en diamantairs wel vlotjes hun straf kunnen afkopen. Het is pure klassenjustitie.»
HUMO De war on drugs is tot nu toe niet erg succesvol gebleken.
LUYCKX «Zolang de vraag toeneemt, blijft de business groeien. De onderzoeken van het rioolwater liegen niet: coke snuiven is de normaalste zaak ter wereld geworden. Afgelopen weekend ben ik nog naar een feestje geweest, en daar zie je de ene na de andere in de toiletten verdwijnen.»
TOP «Ik vind dat onze maatschappij veel te tolerant is tegenover gebruikers. Ik zeg niet dat we ze in de cel moeten stoppen, maar iedereen lijkt het gewoon te aanvaarden. Ook de media – misschien omdat er zoveel snuivers onder journalisten zijn?»
VERJAUW «Misschien zou het al helpen als je de namen van gebruikers publiek maakt. Niet alleen van de sukkelaars, maar ook van de advocaten, de chirurgen, de BV’s en de politici. In de gevangenis van Brugge herkende een gedetineerde twee directieleden van een drugsfeestje. Zolang dat soort dingen wordt toegedekt, zal de war on drugs weinig uithalen.»;
BELGAIMAGE, (Foto: strafpleiters Sahil Malik en Pol Vandemeulebroucke in betere tijden.)
