Elizabeth Teissier loopt in spijkerbroek en sneakers de suite van Hotel D’Angleterre in Genève binnen. Ze is een halfuur te laat en legt haar knalrode jas op de bank. Teissier, 87 en nog altijd een imposante diva, draagt een lange gouden ketting om haar hals met de tekens van de dierenriem. Haar 79-jarige man, de Oostenrijker Gerhard Hynek, assisteert haar tijdens het interview – hij is coauteur van een aantal boeken van Teissier en helpt haar bij het opstellen van horoscopen voor klanten.
– Astropodcasts, star-influencers, horoscoopapps: de belangstelling voor astrologie neemt vooral bij jongeren toe. Kijken meer mensen naar de sterren als de wereld op haar grondvesten davert?
ELIZABETH TEISSIER «In tijden van crisis wordt de samenleving opener. Disciplines die als randwetenschappen werden beschouwd, worden plots serieus genomen. En terecht: astrologie is een kunst, het is wetenschap en wijsheid tegelijkertijd.»
– Vindt u echt dat de samenleving opener wordt? Mensen hebben net minder vertrouwen in de media, de overheid en de democratie.
TEISSIER «We maken een zware beschavingscrisis door, maar zo breken we uit het nauwe keurslijf van het rationalisme.»
– Bevindt de wereld zich niet juist in een diepe crisis omdát het rationalisme almaar meer ter discussie wordt gesteld? Al die leugens en complottheorieën!
TEISSIER «In tijden als deze komt er altijd ook veel rommel aan de oppervlakte. Er zijn mensen en partijen die leugens verspreiden, maar dat zijn barensweeën. Na 2025 zal de wereld er anders uitzien: al die negativiteit is langzamerhand achterhaald.»
– U beleefde het toppunt van uw carrière als astrologe in de jaren 70 en 80. U werd eerst bekend op de Franse tv, waar u dagelijks astrologische voorspellingen deed, een beet je zoals het weerbericht. Daarna verscheen u met uw ‘Astro-Show’ op de Duitse televisie…
TEISSIER «Ik was bekend in alle landen waar Frans en Duits wordt gesproken! De ‘Astro-Show’ liep tegelijkertijd op de Duitse, Zwitserse en Oostenrijkse televisie.»
– Dat was ook een heel onzekere periode: tijdens de Koude Oorlog maakten de mensen zich grote zorgen over hun toekomst. Ziet u parallellen met vandaag?
TEISSIER «Zeker. In crisisomstandigheden gaat de mens op zoek naar het bovennatuurlijke.»
GERHARD HYNEK «Volgens onderzoek las in de jaren 1990 wel 80 procent van de mensen de horoscoop. Na het jaar 2000 daalde de interesse, maar de laatste drie of vier jaar is ze weer toegenomen.»
TEISSIER «Ik denk dat mensen vooral bang geworden zijn sinds de aanslagen van 11 september 2001. Plots realiseerden ze zich hoe machteloos ze waren. De belangstelling voor astrologie neemt toe naarmate een samenleving onzekerder wordt.»
– Wat maakt astrologie zo aantrekkelijk?
TEISSIER «Astrologie is toegankelijker dan religie. Het is individueler, heeft te maken met zelfkennis. Daarom hebben die horoscopen in de krant die zogezegd voor álle Weegschalen of Kreeften gelden, weinig met astrologie te maken. Echte astrologie kijkt tot in de details naar de sterrenconstellatie van elke afzonderlijke mens, en komt zo tot een heel persoonlijke conclusie.»
KRAT CHAMPAGNE
– Eén van de machtige beroemdheden die u om persoonlijk advies gevraagd hebben was François Mitterrand, in de periode dat hij president was van Frankrijk. Hoe bent u met hem in contact gekomen?
TEISSIER «In januari 1989 werd ik uitgenodigd op het Élysée. Anderhalf uur lang was alleen hij aan het woord. Toen ik vertrok, zei ik: ‘Waarom hebt u me eigenlijk laten komen, meneer de president?’ Hij zei dat hij de vrouw achter de beroemde astrologe wilde leren kennen. Vanaf dat moment hebben we elkaar geregeld ontmoet en luisterde hij wél naar wat ik te vertellen had.»
– Wat hebt u hem voorspeld?
TEISSIER «Dat er iets heel belangrijks zou gebeuren op 9 november 1989, iets wat de hele politiek en de samenleving zou veranderen.»
– Hoe kwam u daarbij?
TEISSIER «Ik had het communisme geanalyseerd. Je moet weten dat landen vibreren volgens een eigen cyclus, net zoals mensen. Rusland heeft bijvoorbeeld een cyclus van 36 jaar. De Oktoberrevolutie vond in 1917 plaats, 1917 plus 36 brengt ons naar 1953, het jaar van Stalins dood. En met nog eens 36 jaar erbij kom je in 1989 uit.»
– Volgens die logica zou er in 2025 weer iets belangrijks moeten gebeuren in Rusland.
TEISSIER «In de zomer van 2025 zijn Saturnus en Neptunus inderdaad weer samen aan de hemel te zien: dat wijst op een ingrijpende omwenteling. Bovendien heeft Poetin in de tweede helft van 2025 minder gunstige invloeden dan in 2024.»
– Hoe reageerde Mitterrand destijds?
TEISSIER «Op 1 januari 1990, twee maanden na de val van de Berlijnse Muur, belde hij me op: ‘Je had het voorspeld! Wil je mijn sterren analyseren?’ Elke keer als ik bij hem kwam, was het eerste wat hij vroeg: ‘Alors, Elizabeth, comment va la France et comment je vais, moi?’ Hoe gaat het met Frankrijk en hoe gaat het met mij? Frankrijk kwam altijd op de eerste plaats.»
– Wat wilde hij nog meer weten?
TEISSIER «Hij wilde dat ik zijn regeringsstaf analyseerde, de eerste minister bijvoorbeeld. Mitterrand vroeg me ook wanneer hij het best afspraken kon maken met andere staatshoofden, zoals de Amerikaanse president George Bush. En voor elke ontmoeting vroeg hij me naar hun horoscopen.»
– U hebt dat allemaal in een boek beschreven. Dat kwam u op zware kritiek te staan van de familie van Mitterrand.
HYNEK «Elizabeth heeft alleen over politieke zaken geschreven, niets persoonlijks.»
TEISSIER «Ik heb alles opgenomen met een dictafoon. Ik heb de cassettes bewaard, ze liggen in ons huis in Zuid-Frankrijk.»
– Wist iemand dat Mitterrand advies van u kreeg?
TEISSIER «Alleen zijn privésecretaris, die alle afspraken voor hem maakte. Ik sprak daar met niemand over. En een journalist die me een keer uit het Élysée heeft zien komen.»
– Die dacht wellicht dat u zijn minnares was.
TEISSIER «Precies, het tijdschrift Marianne schreef zelfs dat ik met Mitterrand naar bed was geweest.»
– Dat was later, na zijn dood.
TEISSIER «Ik heb een rechtzetting geëist. Ik heb nooit iets met Mitterrand gehad – al heeft hij dat wel min of meer geprobeerd. Maar we zaten al snel op een ander niveau. We lunchten samen en hij stelde me vragen. Toen hij Helmut Kohl zou ontmoeten, wilde Mitterrand weten wat het geschiktste moment was.»
HYNEK «En toen brak in de zomer van 1990 weer een oorlog uit. Saddam Hoessein.»
– Irak viel Koeweit binnen.
TEISSIER «Ik maakte horoscopen voor Koeweit, voor de VS, Duitsland, Frankrijk, voor iedereen die bij die crisis betrokken was.»
HYNEK «Begin 1991 hadden we een diner in Parijs met de stafchef van Mitterrand, een admiraal. Dat was op 6 januari, Elizabeths verjaardag.»
TEISSIER «Hij zat naast me en zei: ‘We zullen het wel kunnen oplossen’ – een paar dagen later was er een grote vredesconferentie gepland in Genève. En ik zei: ‘De sterren staan slecht. Ik denk dat er oorlog komt.’»
HYNEK «Hij zei: ‘Ik geef je een krat champagne als je gelijk hebt.’ De oorlog is half januari begonnen.»
NARCISTEN
– Ook Juan Carlos, de voormalige koning van Spanje, heeft gebruikgemaakt van uw diensten.
TEISSIER «Dat doet hij nog altijd. Ik heb hem onlangs nog hier in Genève ontmoet.»
Waren er nog andere hooggeplaatste persoonlijkheden?
TEISSIER «Dat zeg ik niet. Mijn klanten verwachten discretie, ik zou nooit iets vertellen als ze daar niet mee instemmen.»
– Omdat het verdacht klinkt? Niemand geeft zomaar toe dat hij zich door een astroloog laat adviseren.
TEISSIER «Dat is waar. Ik heb een doctoraat in de sociologie, maar veel mensen beschouwen mijn beroep als onzin.»
– Uit studies blijkt dat meer vrouwen dan mannen geïnteresseerd zijn in astrologie.
TEISSIER «Misschien praten mannen er minder graag over. Ze zijn bang dat hun status eronder lijdt als iemand het weet.»
– Mitterrand was daar niet bang voor.
TEISSIER «Hij was veel te intelligent. Het kon hem niet schelen wat anderen dachten.»
– Uit een Zweeds onderzoek uit 2021 bleek dat vooral narcisten een voorliefde hebben voor astrologie.
TEISSIER «Ach, wat een onzin. Dan zou iedereen die op zoek is naar zelfkennis, iedereen die aan psychoanalyse of iets dergelijks doet, een narcist moeten zijn.»
– Weigert u soms voor iemand te werken?
HYNEK «In 1986 werd Elizabeth door een kennis in Londen gevraagd of ze een horoscoop kon maken voor een politicus uit het Midden-Oosten. Een heel belangrijk iemand. Maar het moest heel discreet gebeuren. We kregen geen naam.»
TEISSIER «Alleen de geboortedatum en geboorteplaats.»
HYNEK «De klant had vooraf betaald, ik denk 10.000 Zwitserse frank. We zouden hem ontmoeten in Hotel Président, één van de duurste hotels in Genève. De dag voor de afspraak kwamen we erachter wie de mysterieuze man was: Rifaat al-Assad, beter bekend als de Slager van Hama, de broer van de toenmalige Syrische president Hafez al-Assad. Hij zou in 1982 verantwoordelijk geweest zijn voor het bombarderen en doden van tienduizenden mensen in de stad Hama.»
TEISSIER «Hij had een gigantische villa in Genève.»
HYNEK «Toen zei ik tegen Elizabeth: ‘Ben je gek geworden, ga je echt voor die man werken?’ Maar hoe zeg je zo iemand af? We hadden het geld al.»
TEISSIER «We zijn dan toch naar de afspraak gegaan. Eerst kregen we alleen zijn lijfwachten te zien – hij werd gezocht als terrorist. Uiteindelijk arriveerde hij met zijn vrouw. Hij begroette ons heel vriendelijk en reed met ons naar La Réserve, een restaurant dat hij volledig had afgehuurd. Hij vroeg wat ik wilde drinken. Rode wijn, zei ik. Hij liet de ober de duurste fles brengen. Zelf dronk hij Coca-Cola.»
HYNEK «Er kwamen drie van zijn lijfwachten met me mee toen ik naar het toilet ging.»
TEISSIER «Ik wilde in géén geval die horoscoop maken.»
‘Het gebeurt weleens dat ik bepaalde dingen liever niet zou weten: gevaren voor mijn dochters bijvoorbeeld’
HYNEK «We hebben twee uur in dat restaurant gezeten. Meneer Rifaat was ongelooflijk sympathiek.»
TEISSIER «Hij sprak perfect Frans.»
HYNEK «Je kunt duizenden mensen vermoorden en toch heel sympathiek zijn. Zijn vrouw was ook erg innemend.»
– Wat wilde hij met die horoscoop te weten komen?
TEISSIER «Dat heeft hij niet zo openlijk gezegd. Maar hij leek te hopen dat hij de job van zijn broer zou overnemen – onze klant wilde president worden. Wat niet gebeurd is: zijn neef werd president.»
– Bashar al-Assad, de dictator die Syrië 25 jaar lang ellende heeft bezorgd en onlangs werd omvergeworpen. Hoe bent u eronderuit gekomen?
TEISSIER «Ik had geluk: hij wist het uur van zijn geboorte niet. Dan kon ik helaas niets doen, zei ik. Dat klopt niet – je kunt altijd wel iets doen – maar ik wilde niets met die man te maken hebben.»
HYNEK «Trouwens, de vriend uit Londen die de ontmoeting had geregeld, werd een paar maanden later vermoord. We zijn er nooit achter gekomen of dat iets te maken had met de afgezegde horoscoop. We wisten alleen dat hij grote oliedeals gesloten had met Al-Assad.»
– Hebt u het geld terugbetaald?
HYNEK «Ik denk het wel.»
STRAKKE JEANS
– U hebt zelf de astrologie ontdekt in de jaren 60. U werkte in Parijs als actrice – na een carrière als fotomodel – en speelde in films met grootheden als Marcello Mastroianni en Jean-Paul Belmondo. Dat moet een fantastische tijd geweest zijn.
HYNEK «Mij heb je altijd verteld hoe saai het was om dagenlang te wachten op de set voor vijf minuten film.»
TEISSIER «Ik heb in twintig films meegespeeld. In Italië heb ik Federico Fellini ontmoet, en dat heeft mijn leven een nieuwe wending gegeven. Fellini vroeg: ‘Weet je iets af van astrologie?’ Nee, maar het interesseerde me wel. ‘Je moet je erin verdiepen, de astrologie is de koningin der wetenschappen!’»
– En toen hebt u zich op de astrologie gestort?
TEISSIER «Toen ik in 1968 met Sydney Pollack een film draaide in Belgrado, zaten er tien boeken over astrologie in mijn koffer. Het was een film over de Slag om de Ardennen (‘Castle Keep’, red.), dus er moest sneeuw liggen, maar die kwam er maar niet. Veel tijd om te lezen dus! Ik raakte helemaal in de ban van de astrologie en analyseerde mijn eigen horoscoop. Toen besloot ik in de leer te gaan bij Henri-Joseph Gouchon, de bekendste astroloog van Parijs. Ze zeiden dat hij geen leerlingen meer aannam, maar ik belde gewoon bij hem aan. Ik heb twee jaar les van hem gekregen. Hij was al boven de 70.»
– Wat vond u zo boeiend aan astrologie?
TEISSIER «Door mijn horoscoop begreep ik bepaalde dingen die me waren overkomen. Op mijn 19de – ik woonde toen in Genève – heb ik een zwaar auto-ongeluk gehad met een vriend. We gingen over de kop. Door mijn horoscoop ontdekte ik dat Jeanne d’Arc net als ik op 6 januari geboren was. En dat ze op haar 19de verbrand werd, de leeftijd waarop ik bijna stierf!»
– In uw memoires schrijft u dat u erg ongelukkig was omdat vrouwen zo slecht behandeld werden op de set. U bent toen ook gestopt met acteren.
TEISSIER «Als je er goed uitzag, werd je altijd voor de keuze gesteld: naar bed gaan of je krijgt geen rol. Ik herinner me een heel bekende producer op de Champs-Élysées, hij zat me in zijn kantoor achterna, door alle kamers heen. Ik walgde ervan – en zo zijn er nog geweest. Voor de zekerheid ging ik alleen in strakke jeans naar dergelijke afspraken, mijn toenmalige man moest me er ’s avonds weer uit helpen.»
– Toen u vanuit Belgrado terugkeerde naar Parijs, belandde u midden in de studentenrellen van 1968: een hele generatie stelde de autoriteiten in vraag. Was astrologie uw persoonlijke revolutie?
TEISSIER «Absoluut! Het overweldigde me. Je vindt er een verklaring in voor alles, je begrijpt de wereld veel beter.»
– Vond u dat ook niet eng?
TEISSIER «Het gebeurt weleens – heel zelden – dat ik bepaalde dingen liever niet zou weten. Als ik denk aan gevaren voor mijn dochters of voor Gerhard, bijvoorbeeld. Als hij weggaat om boodschappen te doen en zijn sterren staan slecht, wacht ik bang tot hij terugkeert.»
PLANEET PLUTO
– U vermeldde daarnet uw doctoraat in de sociologie. Toen u in 2001 uw proefschrift aan de Sorbonne verdedigde, veroorzaakte dat een schandaal. Had u die ophef verwacht?
TEISSIER «Ik wist dat de rationalisten in alle staten zouden zijn. Ik haalde zelfs de voorpagina van Le Monde, de kop was: ‘Doctor in de sociologie, ascendant astrologie’ (lacht).»
HYNEK «En de New York Times!»
TEISSIER «O ja.»
HYNEK «‘Star Wars at Sorbonne!’»
TEISSIER «Dat was hilarisch.»
– U poneerde dat de astrologie onderdrukt werd door de gevestigde wetenschappen en hun ‘monolithische denken’. Vooraf hadden 250 sociologen – een derde van de Franse sociologenvereniging – in een open brief tegen uw verdediging geprotesteerd. Voelde u zich geïntimideerd?
TEISSIER «Een beet je wel. Maar ik was vooral erg boos. De officiële sociologie wilde niets te maken hebben met wat zij bijgeloof noemden, en dat wil ze nog altijd niet. Die mensen willen katholieker zijn dan de paus. Daarom vielen ze me aan.»
– Hoe hebt u zich daarop voorbereid?
TEISSIER «Je kunt je daar niet echt op voorbereiden. Ik wist dat er journalisten zouden komen, ik verwachtte er een tiental. De collegezaal zat vol toen ik aankwam op de Sorbonne. Maar ik was veel meer onder de indruk van de jury. Zes professoren. Gelukkig was er een vrouw bij. We voelden sympathie voor elkaar, we hebben nog altijd contact.
»Dat heeft me altijd overeind gehouden: ik geloofde in de kracht van vrouwen! Ik las Simone de Beauvoir en baalde dat het altijd de mannen waren die met de pluimen gingen lopen. Simone de Beauvoir was een Steenbok, net als ik, en Steenbokken zijn ambitieus.»
– Maar leg dan eens uit: wat kan de astrologie ons vertellen dat de sociologie niet kan?
TEISSIER «Het uitgangspunt van de astrologie is dat de hemel een spiegel is van de mens – dat wil zeggen: het zonnestelsel en zijn planeten, plus de maan. Mercurius staat bijvoorbeeld voor communicatie, Mars voor actie en aanval. Pluto staat het verst weg: die staat voor loslaten.»
– Ho, maar Pluto is geen planeet meer: astronomen hebben hem die status ontnomen omdat hij weinig meer bleek dan een uit de kluiten gewassen rotsblok. Maar voor astrologen heeft dat niets veranderd?
TEISSIER «Pluto is voor de astrologie relevant gebleven. Een persoon wordt gekarakteriseerd door de positie van de planeten op het moment van zijn geboorte. En datzelfde geldt voor een hele samenleving: het moment waarop ze is ontstaan, bepaalt haar verdere verloop.»
HYNEK «Je moet je het zonnestelsel voorstellen als een uurwerk, en elke planeet is een wijzer van de klok. Alle wijzers bewegen met verschillende snelheden. Jupiter doet er twaalf jaar over om rond de dierenriem te draaien: dat is astronomie. Maar hoe de planeten zich tot elkaar verhouden en wat dat betekent, dát is astrologie. In 1999 schreef Elizabeth al dat 2020 waarschijnlijk een heel zwaar jaar zou worden: toen stonden voor het eerst in honderden jaren de drie trage planeten Pluto, Jupiter en Saturnus samen in het teken van de Steenbok.»
– Het jaar van de covidpandemie.
HYNEK «En het jaar dat aan de oorsprong ligt van heel wat dingen waaronder we nog altijd gebukt gaan: de beperkingen van onze vrijheid, de ruk naar rechts…»
– Artsen hebben u ooit aangevallen omdat u beweerde dat u aan de hand van iemands sterrenbeeld het risico op kanker kunt voorspellen.
TEISSIER «Dat kan ik ook! Dat is zeker. Ik heb heel wat kankerpatiënten geanalyseerd. Ze hadden allemaal een slechte Pluto. Pluto ondersteunt celdood, en dat is wat kanker doet: het vernietigt de cellen.»
– Maar kan het niet gevaarlijk zijn om iemand een laag risico op kanker te voorspellen, waardoor die persoon minder snel naar de dokter gaat? Of andersom, iemand doodsbang te maken met een vermeend hoog kankerrisico?
TEISSIER «Ik zal nooit zeggen dat iemand zéker kanker zal krijgen. Ik voorspel ook nooit de dood. Bij Mitterrand kon ik bijvoorbeeld heel duidelijk zien dat hij in 1996 zou sterven, maar dat heb ik altijd stilgehouden.»
– Heeft hij daarnaar gevraagd?
TEISSIER «Elke keer! ‘Wanneer zal ik sterven?’ Dan zei ik: ‘Meneer de president, zelfs al zou ik het weten, ik zou het u niet zeggen.»
– Ik kan me voorstellen dat veel van uw klanten willen weten hoe lang ze nog te leven hebben.
TEISSIER «Ja, maar dat niet alleen. Zo was er een vrouw die absoluut wilde weten wanneer haar man zou doodgaan. Ik vond dat zo gemeen dat ik zei: ‘Ik zie niets, ik kan het je niet vertellen.’ Heel zeker weet je dat trouwens nooit: je ziet een crisis in de horoscoop, maar is dat echt het einde? Dat weet je vaak niet. De sterren draaien verder.»
© Die Zeit
EUROPEANA, (Foto: Teissier trekt Fellini’s horoscoop, ca. 1960.)
